Tag: audiobook

Główna Księgarnia Naukowa przy ulicy Podwale 6 zaczęła płonąć zgodnie ze swoim numerem adresowym, czyli jako szósta. Było przedpołudnie trzydziestego września i pełni obaw księgarze właśnie szykowali się do otwarcia sklepu, kiedy na antresoli pojawił się gryzący dym. Natychmiast włączył się alarm przeciwpożarowy, na szczęście główne wejście zostało właśnie odryglowane przez jedną z pracownic i personel mógł błyskawicznie opuścić feralną placówkę. Ludzie zdążyli już przeczytać o nocnych pożarach oraz klątwie audiobooka i pracowali kręcąc się w okolicy drzwi wyjściowych. Tak na wszelki wypadek.

–Wiedziałam, wiedziałam! – pokrzykiwała roztrzęsiona pani Beatka, która przytomnie podniosła żaluzje w drzwiach zaraz po przyjściu do pracy. – Od rana czułam, że to się stanie!

Z jedwabną apaszką przytkniętą do ust ciągnęła swoją koleżankę kasjerkę na drugą stronę ulicy, w bezpieczny cień krakowskich Plant. Ludzkie zbiegowisko już się gromadziło, nadjeżdżały wozy strażackie, przez otwarte na oścież szklane drzwi księgarni walił na zewnątrz gęsty dym. W środku migotały jęzory płomieni.

– Co tam się tak pali? – spytała kasjerka, przytykając do ust dłoń, ponieważ nie miała chusteczek.

–Jak to, nie wiecie? – odezwał się stojący obok mężczyzna w rękami w kieszeniach czarnej bluzy z kapturem. – Te książki do słuchania. Przecież mówili w radiu.

–Gorąca literatura, hehe – zaśmiał się pan w wytartej marynarce i koszuli w kratę. – Rozpala wyobraźnię!

–Dobrze mówili, że książki to zaraza – dodała starsza kobieta w płaszczu, z czarną torebką przewieszoną przez rękę.

–Kto mówił? Pewnie ksiądz z ambony, hehe – rzucił dowcipny pan w marynarce.

–Nie ma co sobie żartować! – obruszyła się starsza pani. – Ksiądz wykształcony człowiek, wie, co mówi.

– To niech mu pani poradzi, żeby się nie kształcił, bo książki są niebezpieczne. Wystarczy popatrzeć.

Pan w wytartej marynarce wskazał ręką na płonącą księgarnię, do której próbowali się dostać dwaj strażacy, wlokąc za sobą końcówkę węża. Kiedy znaleźli się w przejściu między barierkami systemu antykradzieżowego, nagle księgarnia eksplodowała. Pod ciśnieniem wybuchu szyby wyleciały na zewnątrz, a wraz z nimi zawartość wystawowych półek, otoczona chmurą białych kartek. Niczym odłamki pocisku rozprysły się po okolicy wydawnicze tomy, siejąc spustoszenie wśród najbliżej stojących gapiów. Ktoś jęknął, ktoś inny upadł, jeszcze ktoś inny zaczął uciekać z krzykiem. Pojedyncze białe kartki, które po drodze zdążył liznąć płomień, wzleciały w górę jak na ognistych rydwanach i po kilku sekundach efektownego trwania opadły czarnymi płatkami na chodnik, ulicę i na zbiegowisko ich niemożliwych już czytelników. Obu strażaków podmuch odrzucił na kilka metrów i koledzy w czarno-żółtych kombinezonach i białych hełmach pomagali im się pozbierać. Paru gapiów pobiegło z ofiarną pomocą. Z porzuconego węża woda lała się wprost do studzienki kanalizacyjnej.

– Ja pierdzielę – podsumował z uznaniem pan w marynarce. Jego oczy błyszczały. – Te książki nas wszystkich zabiją.

–Moglibyście coś zrobić, byczki, a nie gapić się i głupio gadać! – wykrzyknęła kasjerka, która z racji tuszy przysiadła na ławce. – Tam się pali!

– I dobrze, niech się wszystko sfajczy – odparł człowiek w czarnej bluzie. – Jebać książki i tych, co je piszą. Mędrki pierdolone.

–Zaraza z tymi książkami – dorzuciła jakaś kobieta.

–Załatwią nas na amen, a potem oddadzą za darmo Niemcom!

–Dzieci demoralizują, skurwiele – stwierdził na zimno człowiek w czarnej bluzie.

– Co za bzdury! – nie wytrzymała pani Beatka. – Naucz się czytać, baranie, a potem się odzywaj.

–Dobrze powiedział, książki to zaraza! – krzyknął ktoś z tyłu, a inni podchwycili. – Niech się spalą! Bzdury to są w tych książkach!

Ludzi podnieciła swoboda w bezkarnym wykrzykiwaniu nienawistnych opinii. Szybko zorientowali się, że są w olbrzymiej większości, więc pozwalali sobie na coraz więcej.

– A pisarzy to trzeba na taczkach wywieźć! Jakich taczkach – powiesić! Zatruwają dzieci! Pedofilia i gender się szerzą! Dobrze księża mówią, że zguba nasza w tych plugastwach! Sam Bóg te pożary zsyła!

Gwar głosów narastał wraz z powiększającym się tłumem. Zbiegowisko falowało podnieceniem, bez przerwy dochodzili następni żądni sensacji przechodnie, rosło napięcie. Ktoś krzyczał o zabijającym audiobooku, inni przerzucali się faktami i plotkami o kolejnych pożarach magazynów z książkami. Jakaś kobieta piskliwym głosem powtarzała, że to skandal i początek wojny, i że trzeba wziąć sprawy w swoje ręce. Tu i ówdzie rozpoczęły się negocjacje szczegółów, grupka mężczyzn nieopodal zmawiała się, jak odciągnąć strażaków od gaszenia pożaru.

–Czy wyście wszyscy oszaleli? – Pani Beatka rozglądała się wkoło z pobladłą twarzą. – Chcecie palić książki i wieszać ludzi? Przecież to czysty hitleryzm! Ludzie, opamiętajcie się!

– To książki są hitlerowskie! – odpaliła ta z piskliwym głosem. – A ty się zamknij, księgarniana szmato!

–Co? Gdzie? Dlaczego księgarniana?

– Ja je znam – ciągnęła tamta pokazując palcem panią Beatkę i jej koleżankę kasjerkę. – Są z tej księgarni. To one sprzedawały audiobooki. Ta gruba siedzi w kasie, widziałam.

Przez zbiegowisko gapiów przetoczył się groźny szmer. Facet w czarnej bluzie podszedł do pani Beatki i schwycił mocno za podbródek, jakby była cielakiem na bydlęcym targu.

–Taaak? – spytał unosząc jej głowę. – To ty sprzedajesz to gówno?

–Puść mnie, gówniarzu! – Szarpnęła się, ale on tylko mocniej zacisnął palce.

– A może to ty podpaliłaś sklep, co? Znudziło ci się? Chciałaś wyłudzić odszkodowanie?

Miażdżył jej żuchwy żelaznym uchwytem i potrząsał nią jak szmacianą lalką. Bolało potwornie, ale nie mogła mówić. Koleżanka kasjerka widząc to skuliła się na ławce i zakryła łokciem twarz. Ktoś zaczął ją tarmosić za ramię. Ludzie skupiali się wokół obu kobiet coraz ciaśniejszym kręgiem, krzyczeli o klątwie książki, zasranych intelektualistach i o zatruwaniu umysłów. Najczęściej jednak słychać było błyskotliwą w swym szataństwie frazę Marty Massalskiej o braniu sprawy w swoje ręce.

Kto wie, jak by się to skończyło dla nieszczęsnych pracownic płonącej Głównej Księgarni Naukowej, gdyby nie interwencja policji. Czterech młodych ludzi w polowych mundurach i pod bronią przedarło się przez gardłujący tłum. Zręcznie uwolnili kobiety spod agresywnej presji, wzięli pomiędzy siebie i doprowadzili do pobliskiego radiowozu. Zamknęli w zakratowanej części i kazali spokojnie czekać. Na pytanie pani Beatki, na co mianowicie mają czekać, stwierdzili, że panie są świadkami i będą zeznawać, po czym wrócili do gaszenia społecznych niepokojów. Posłusznie usiadły i przez druciane okienka obserwowały rozwój wydarzeń.

– Co tu się dzieje? – spytała po chwili milczenia kasjerka.

Pytanie rozwiało się w powietrzu i zniknęło bez odpowiedzi. Obie doskonale widziały, co się dzieje. Policjanci próbowali kordonem oddzielić pokrzykujący tłum od wozów strażackich, było ich jednak zaledwie kilkunastu i plan nie mógł się powieść. Ludzie ominęli ich i opadli pojazdy jak szarańcza, włażąc na podesty i do kabin, ktoś sprytnie zakręcił kran i woda przestała cieknąć. Zdezorientowani strażacy miotali się pomiędzy płonącym sklepem a samochodem, nie wiedząc, którą z pilnych prac wykonać najpierw – odzyskać samochody czy gasić pożar. A ten rozprzestrzeniał się swobodnie po kamienicy i jęzory płomieni sięgały już okien nad pierwszym piętrze. Ktoś stamtąd rozpaczliwie machał rękami przez jeszcze nierozbite szyby.

–Pamiętasz tego wariata z zeszłego tygodnia? – spytała cicho pani Beatka.

–Tego siwego od końca świata? Pewnie, ze pamiętam. Napluł mi na ladę.

–Wołał wtedy taki wiersz, albo przepowiednię – ciągnęła pani Beatka dziwnie spokojnym głosem. – Że Heraklit szalony biega i patrzy, jak ogień trawi fundamenty świata. Pamiętasz?

–Myślisz, że to on podpalił? – spytała kasjerka obcierając spocone czoło rękawem bluzki.

–Nie. Myślę, że…

Nagle obie znieruchomiały, ponieważ tuż obok nich rozległ się krzyk. Trzech mężczyzn szarpało dziewczynę ze słuchawkami na uszach. Wyrwała się im, odbiegła na kilka kroków, ale znowu ją dopadli i jeden zerwał jej słuchawki z głowy, złamał na pół i odrzucił na trawnik, podczas gdy dwaj inni obmacywali ją w poszukiwaniu telefonu, trzymając mocno za ramiona. Znaleźli w tylnej kieszeni spodni i natychmiast rozbili o chodnik. Dziewczyna płakała w głos i wołała pomocy, ale jej krzyki rozmywały się w ogólnym tumulcie. Po krótkiej szamotaninie ten, który zniszczył słuchawki dziewczyny, zatkał jej dłonią usta i pociągnął w głąb Plant. Pozostali dwaj ruszyli za nimi, czujnie oglądając się za siebie.

–Dranie, zostawcie ją! – zaczęły krzyczeć obie i walić pięściami w zakratowane okienko, ale bezskutecznie. Ludzie biegli we wszystkich kierunkach, mijali o kilka metrów tamtych trzech i dziewczynę. Brzuchaty pan w swetrze uśmiechnął się głupio do okna radiowozu, towarzysząca mu kobieta przeżegnała się, młody chłopak pokazał środkowy palec… Nikt nie zareagował na to, co się dzieje w krzakach nieopodal. Lud miał pierwszorzędne igrzyska na rozpalonym placu zabaw i pędził tam w uniesieniu.

Opadły z sił i kasjerka zaczęła płakać. Pani Beatka objęła ją ramieniem i pogładziła po głowie. W głębi ulicy Dunajewskiego rozległy się przenikliwe wycia policyjnych syren, wkrótce z trzech stron naraz nadjechały policyjne kolumny. Tłum jednak gęstniał i nie sprawiał wrażenia przestraszonego. Przeciwnie, pomruk agresji jeszcze się wzmógł. Strażacy odzyskali sikawki i wrócili do polewania płonącej kamienicy. Zewsząd pojawiły się szeregi umundurowanych ludzi w kaskach i z tarczami z przeźroczystego plastiku. Szykowała się uliczna walka.

–Myślę, że on miał rację – powiedziała pani Beatka.

–Kto?

–Ten wariat. Nie płacz, Krysiu, bo to i tak nic nie da. Zupełnie nic.

W tym momencie młody policjant nerwowym szarpnięciem otworzył drzwi furgonetki.

–Uciekajcie stąd! – krzyknął do nich odsuwając się na bok.

–Tam jest dziewczyna… – próbowała interweniować pani Beatka.

–Ale już! – ponaglał policjant. – Zgłosicie się później.

Pani Beatka chciała protestować, ale koleżanka pociągnęła ją za rękaw. W pierwszej kolejności należało skorzystać z oferty, która mogła się okazać krótkoterminowa.

Pobiegły obie w głąb trawnika, dokąd tamci trzej zawlekli dziewczynę. Pani Beatka zaglądając za kępę krzewów zaciskała pięści, jakby miała zamiar się boksować z tymi trzema typkami. Nie było tam już nikogo. Jedynie podarta dziewczęca kurtka zdradzała, że przed chwilą mogło się tu wydarzyć coś okropnego. Chyba się wydarzyło…

–Chodźmy stąd – powiedziała smutnym głosem kasjerka.

Ruszyły w głąb ulicy Szewskiej, pod prąd nadciągających kolejnych grup ludzi i policyjnych posiłków. Kiedy minęły skrzyżowanie z ulicą Jagiellońską, za ich plecami znowu zawyły syreny. Obejrzały się. Policjanci wskakiwali do samochodów, które z miejsca ruszały i gnały gdzieś dalej w miasto.

–Super – mruknęła kasjerka. – Przerzucają siły w inne miejsce. Czyli nie tylko tu…

–Nie, nie tylko – przytaknęła pani Beatka, a po chwili dodała: – Kiedy wariat ma rację, to już nic jej nie ruszy.

Pierwszą ofiarą śmiertelną tamtego dnia, nie licząc Eliasza Baumgartena z Taniej Książki na Grodzkiej, który zmarł w płomieniach tuż po północy, była dziewczyna zawleczona w krzaki przez trzech młodych mężczyzn. Jej pokiereszowane i wykręcone ciało leżało pięćdziesiąt metrów dalej, niezauważone przez nikogo, ponieważ w mieście działy się rzeczy o wiele ciekawsze. Została uduszona. Czy morderstwo miało podłoże seksualne, nikt nie był w stanie stwierdzić, ponieważ do porządnej obdukcji zwłok dziewczyny nigdy nie doszło. Półtorej godziny później zabrano je do Instytutu Ekspertyz Sądowych przy ul. Westerplatte, ale zanim zebrał się zespół pod kierunkiem anatomopatologa, przywieziono pięć dalszych ciał, a potem jeszcze kolejne. Pod koniec dnia, gdy liczba ofiar przekroczyła piętnaście i wydarzenia w mieście zapowiadały, że to z pewnością nie koniec, pracownicy Instytutu porzucili zbożne zajęcie i rozbiegli się w myśl zasady: ratuj się, kto może.

Miasto zamieniło się w wielkie terytorium polowań. Na pierwszy ogień poszli młodzi, lekkomyślnie zasłuchani ludzie ze słuchawkami na uszach. Brutalnie zrywano im je z głów, a kiedy próbowali się bronić, padali ofiarą – jak to ujmowały raporty policji – „przemocy fizycznej”. Pod tym eufemizmem kryły się zarówno zwykłe pobicia (o ile pobicie w ogóle może być „zwykłe”), jak i ciężkie obrażenia cielesne, w tym śmiertelne. Wkrótce już nikt nie chodził w słuchawkach, więc agresja tłumu skierowała się przeciw literaturze w ogóle. Demolowano lokale biblioteczne i napadano na przechodniów w widoczny sposób wyposażonych w druki zwarte. Do najbardziej spektakularnych przypadków należało zakatowanie na ulicy Gołębiej trojga studentów polonistyki, z książkami pod pachą wracających z zajęć poświęconych krytyce literackiej. Jedna z ofiar umierała zakneblowana zmiętymi kartkami z najnowszej powieści Olgi Tokarczuk. Na wewnętrznej stronie okładki „Ksiąg Jakubowych” któryś z napastników nabazgrał: UKRAIŃSKA ŻYDÓWA.

Wydarzenia wrześniowego popołudnia wymknęły się spod kontroli służb porządkowych. Po nocnych pożarach policja próbowała prewencyjnie ochraniać krakowskie księgarnie i centra handlowe, w których mieściły się placówki Empiku czy Mole Mole, wkrótce jednak okazało się to niemożliwe ze względu na wybuchające wciąż nowe ogniska zapalne. Zamieszki zdawały się rozprzestrzeniać nieubłaganie i systematycznie, w regularnych odstępach czasu i w takich miejscach, by uniemożliwić szybkie przerzucanie jednostek policyjnych. Gdy tylko siły porządkowe przybyły do Centrum Zakopianka, by ratować tamtejszy Empik przed agresją klientów, następny bunt miał swoją erupcję po drugiej stronie miasta, w Centrum Handlowym Krokus.

Dodatkowym utrudnieniem w coraz bardziej desperackich i bezładnych działaniach policji były zakorkowane drogi. Od dwóch lat miasto paraliżowały mnożące się do granic wytrzymałości roboty budowlane na głównych arteriach komunikacyjnych Krakowa, co i bez zamieszek nosiło znamiona katastrofy. Kiedy na zapchane zwężenia i przebudowy ruszyła ławica samochodów prywatnych, wypełnionych uciekającymi z miasta mieszkańcami, katastrofa zmieniła się w apokalipsę. W mgnieniu oka zatarasowaniu uległy wszystkie drogi wyjazdowe i miasto stanęło. Ponieważ rychło zapełniły się również boczne ulice i pasy zieleni między nimi, przemieszczanie się po Krakowie jakimkolwiek pojazdem stało się w zasadzie niemożliwe. Pozostawały helikoptery oraz jednoślady, i te jednak wkrótce straciły na znaczeniu wobec zablokowania chodników przez ludzi i przedmioty. Gdy nad oszalałym i dymiącym miastem zapadał cynobrowy zmierzch ostatniego dnia września, najlepszym sposobem komunikacji było bieganie na piechotę po dachach porzuconych samochodów.

Taką też drogę wybrał inspektor Florian Madej, gdy bez powodzenia usiłował przedrzeć się swoim służbowym volkswagenem passatem przez szeroki pas zieleni za Rondem Mogilskim, by omijając kłębowisko ludzi i pojazdów na alei Powstania Warszawskiego dobrnąć do Ronda Kotlarskiego i dalej przez most na Podgórze. Włączył koguta i wystawił go na dach, wspierając go klaksonem i wrzaskiem przez otwarte okno. Był naprawdę dzielny. Minął skwer przed sądem, cudem przedarł się pod Urzędem Wojewódzkim i bankiem ING, przeciął ulicę Sądową i może dalej szłoby mu równie świetnie, gdyby nie zwężenie przed Szkolnym Ośrodkiem Sportowym. Wjechał na chodnik trąbiąc i krzycząc, kobieta z dzieckiem uskoczyła, a jego passat walnął w parkomat i zgasł. Pod pękniętą chłodnicą natychmiast rozlała się kałuża płynu. Rajd dobiegł końca.

–Gdzie jedziesz, bandyto! – krzyknęła kobieta porywając małą dziewczynkę na ręce.

– To jeden z nich! – krzyknął ktoś inny.

–Audiozbok! – zawołał trzeci głos i nagle grupa ludzi na chodniku zwróciła się jak na komendę ku gramolącemu się Madejowi.

–Brać go! – rozlegało się tu i ówdzie.

Inspektor pechowo dobił do parkomatu tuż przy ogrodzeniu i nie miał jak wydostać się przez drzwi od strony kierowcy. Zanim zdołał przegramolić się nad dźwignią zmiany biegów na sąsiednie siedzenie, drzwi od strony pasażera otwarły się na oścież. Ujrzał wyciągniętą rękę i nabrzmiałą twarz.

–Wyłaź, chuju!

Nie było sensu tłumaczyć. Wyszarpnął spod pachy pistolet i wymierzył prosto w tę nabrzmiałą twarz.

–Odsuń się.

Twarz znikła, a wtedy inspektor schwycił skórzaną teczkę z tylnego siedzenia i wyskoczył z samochodu. Zdezorientowany jegomość stał przed nim z rozkrzyżowanymi rękami, jakby chciał zasłonić innych przed niebezpiecznym wariatem z samochodu. Madej wystrzelił w powietrze i ludzie z jękiem się rozstąpili, a wtedy pobiegł. Trochę kluczył między samochodami zajmującymi wszystkie trzy pasy, przeciął tory tramwajowe i znalazłszy się po drugiej stronie alei, ruszył chodnikiem do ronda. Parę osób pobiegło za nim, po chwili jednak musieli dać za wygraną, bo stracił ich z oczu.

To było niesamowite. Wszyscy ludzie dokądś biegli w podnieceniu, pokrzykując na siebie albo do smartfonów, robili zdjęcia i popychali się w niezrozumiałym ferworze. Przeciskając się między nimi Madej usiłował podsłuchać, o czym właściwie się komunikują, ale to nie były żadne logiczne informacje, raczej masowa i zupełnie chaotyczna artykulacja powszechnego mobilnego rozgorączkowania. „Nie chodź tam!”, „poszli do galerii!”, „idziemy na centrum!” – padało z różnych stron. To „na centrum” zabrzmiało najgroźniej, jak wezwanie do ataku na wrogą twierdzę. Słyszał również sporo głosów cudzoziemskich, które prawdopodobnie należały do spanikowanych gości pobliskiego hotelu Vienna House.

Miał nadzieję przedostać się na drugą stronę Wisły licząc, że z Podgórza łatwiej wyjedzie na południe, za miasto, gdzie w jednej z podkrakowskich wiosek mieszkał profesor Aleksander Zawijas. Tylko takie rozwiązanie przyszło mu do głowy po gwałtownej i pozbawionej konkluzji rozmowie z komendantem wojewódzkim.

– To jest, kurwa, jakaś pierdolona rewolucja! – wrzeszczał niby w otwarte okno, a właściwie na niego inspektor Andrzej Pliszka, nie dalej jak pół godziny temu. – Kto tym kieruje? Gdzie to się w ogóle zaczęło?

– W gazecie – odparł spokojnie Florian Madej. – I w radiu.

– W jakiej gazecie? O czym ty gadasz? – warknął, ale odpowiedzi już nie słuchał odbierając kolejny telefon.

–Nie mam już ludzi! – odpowiadał komuś w terenie. – Ściągamy wojsko, ale to trochę potrwa. Wiem, kurwa, że nie macie czasu! Nikt go nie ma! W pizdę jeża…

To ostatnie rzucił już do wygaszonego ekraniku smartfona. Wziął głęboki oddech.

–Florek, musimy coś zrobić. Wysyłanie ludzi i gaszenie pożarów to nie jest rozwiązanie. Trzeba zatrzymać ten ciąg, zapanować nad procesem. Masz jakiś pomysł?

–Mam – odpowiedział spokojnie inspektor Madej. – Ale ci go nie powiem.

– Co ty pieprzysz? Gadaj zaraz!

–Nie mogę. I tak mi nie uwierzysz.

Zbliżająca się ku niemu spocona twarz komendanta drgała ze wzburzenia. Wyglądała jak powierzchnia niewystygłej planety, z nadal wysoką aktywnością tektoniczną.

–Masz na myśli te pierdoły o audiobooku, który zabija?

Inspektor Madej chciał odpowiedzieć, ale znowu zabrzęczała komórka. Komendant kłócił się przez chwilę z kimś po drugiej stronie, po czym wrócił do tematu.

– No więc? Szybko. Masz minutę. Zaraz zaczynamy posiedzenie sztabu kryzysowego.

Używanie urzędniczej nomenklatury uspokajało komendanta, dlatego naradę z zastępcami nazywał sztabem kryzysowym. Skądinąd, kryzys był. Widzialny i słyszalny nawet przez otwarte okno.

–Wiesz, co to jest audiobook? Powieść do słuchania. Można kupić na płytce albo ściągnąć z internetu. Ktoś wgrał w płytę wirus, który działa na psychikę słuchających. Nie pytaj mnie, jak to zrobił, nie mam pojęcia. To wyjątkowo perfidny i skrajnie destrukcyjny wirus. Co gorsza, służy również jako program szpiegujący, za jego pomocą sprawca ma bieżący kontakt ze słuchaczem, czytelnikiem…

–Powiedz mi, że sobie jaja robisz – poprosił cicho inspektor Pliszka. – Zmyśliłeś to. Film z Netfliksa opowiadasz.

–Obawiam się, że nie.

–Przecież sam powiedziałeś, że nie masz pojęcia, jak on to zrobił. To skąd możesz wiedzieć?

– W minutę ci tego nie wyjaśnię. Zebrałem trochę faktów i ułożyłem…

– A to rozwiązanie? Co chcesz zrobić? Zakazać słuchania? Polecić zniszczenie całego nakładu tych zasranych płytek?

– To nie pomoże. Ludzie poprzegrywali już na twarde dyski, telefony, ipody. To się już rozlazło. A zakazać używania komputera nie można. Nie uda się.

–Więc co? – denerwował się komendant Pliszka spoglądając na zegarek. – Co chcesz zrobić? Mów, ale szybko!

–Chcę tam wejść… – zaczął Madej, ale przerwało mu gwałtowne wtargnięcie do gabinetu sierżant Violi Nowickiej. Wbiegła na swoich nieziemsko długich nogach, cała zaaferowana, i krzyknęła od progu:

–Panie inspektorze, minister!

– Co minister?

–No, przyjechał! Właśnie tu idzie – mówiła machając rozcapierzonymi palcami, jakby suszyła lakier na paznokciach. – Podać kawę i ciastka?

–Kurwa mać! To znaczy przepraszam. Cholera! Tak, nie, do sali konferencyjnej – komenderował komendant, porzucając szefa Wydziału Kryminalnego i jego dziwaczny temat potwornego audiobooka, który przecież (w pizdę jeża) nie mógł za żadne skarby być przyczyną całej tej ogólnomiejskiej katastrofy. Wybiegł z gabinetu witać ministra, a za nim sierżant Nowicka z estradowym klekotem obcasów. Na korytarzu dołączyły do nich inne kroki i wkrótce na klatce schodowej brzmiał już cały chór służbowych podeszew.

Inspektor Madej wzruszył ramionami i wyjął telefon. Wybrał numer, posłuchał chwilę głuchego sygnału i rozłączył się, widząc na ekranie swojego Samsunga wyłaniającą się z mroku buźkę: dwie kropki i slash.

Niech to szlag.

Postanowił więcej nie dzwonić, tylko wskoczył w samochód na parkingu za budynkiem komendy, poczekał, aż kolumna czarnych opancerzonych limuzyn rozstawi się w odpowiednim szyku wokół wejścia, po czym dyskretnie wyjechał na ulicę. Natężenie ruchu sięgało zenitu. Co ciekawe, korki tworzyły się w obie strony, jakby wszyscy naraz chcieli zarazem wjechać i wyjechać z miasta. Dotarł do połowy alei Powstania Warszawskiego i utknął, a teraz biegł do ronda Kotlarskiego z nadzieją przedarcia się na Podgórze. Właśnie mijał po prawej stare fabryczne zabudowania, z wielkim kominem z ciemnej cegły. Na placu jak wszędzie kłębili się ludzie i samochody, ale tu było nieco inaczej. Wchodzili grzecznie, za porządkiem do środka opuszczonej hali, nad którą komin wznosił się majestatycznie jak minaret nad meczetem. Zawahał się. Co za fabryka tu była? Czy aby nie – cegielnia?

Właściwie powinien tam wejść za innymi, ale posłyszał za sobą nowe krzyki i przekonany, że to jego ścigają, rzucił się do dalszego biegu. Zgodnie z przewidywaniami most za rondem Kotlarskim był dokumentnie zatarasowany pojazdami, łącznie z chodnikami, i przejście go wydawało się niemożliwością. Wtedy właśnie wpadł na pomysł, by wskoczyć na dach pierwszego z brzegu samochodu. Stały blisko siebie, zderzak w zderzak, i bez trudu przeskoczył na następny, potem jeszcze jeden. Szło mu świetnie. To było jak małpi gaj na ćwiczeniach policyjnych w terenie. Z kabiny pod nim rozległ się wrzask i przekleństwa, ale nie miał czasu wdawać się w pertraktacje. Biegł szybko i pewnie. Zaraz też tupanie w dachy samochodów krakowskich mieszczuchów zaczęło mu sprawiać frajdę. Im droższą furę miał pod butem, tym mocniej tupał.

Znalazł się na Zabłociu. Tu ruszył wzdłuż Wisły, starając się omijać ciasne i wypełnione ludźmi uliczki. Jedna z odnóg wściekłego tłumu prawdopodobnie zmierzała do Centrum Sztuki Współczesnej MOCAK, jednoznacznie kojarzonego z niebezpieczną kulturą. Mieściła się tam zresztą całkiem zasobna biblioteka, pożądliwy obiekt wspólnotowej zemsty. Szybko zgasił w sobie pierwszy odruch obywatelskiej służby, który nakazywał powstrzymać szarżujący tłum. Wiedział już, że ten tłum niczego i nikogo nie słucha. Chyba że szalonego audiobooka, hehe. No, bardzo śmieszne.

Udało mu się dotrzeć do rynku Podgórskiego i stamtąd podjechać skradzionym rowerem do ronda Matecznego. Tu korek był straszliwy we wszystkie cztery świata strony, chodniki również były nieprzejezdne, więc dopiero za rozkopanymi Łagiewnikami, które przytrzymały korek i spowodowały, że dalej ulica była trochę przejezdna, wsiadł na rower i dopedałował do Borku Fałęckiego. Przed sobą miał stromy podjazd na Górę Borkowską. Zaklął i rzucił rower na barierkę obok przejścia dla pieszych. Wtedy przed nim zatrzymał się bus.

–Wskakuj pan – zawołał kierowca przez otwarte okienko, nie pytając go, dokąd chce jechać. – Mam jeszcze jedno wolne miejsce.

Inspektor wsiadł pomyślawszy, że nawet jeśli tylko wyjedzie pod tę cholerną górkę, już będzie jakiś zysk. Wręczył kierowcy dziesięć złotych i nie biorąc reszty poprosił o wysadzenie w Mogilanach. Na pytanie, o które Mogilany chodzi, podał nazwę ulicy i kierowca bez słowa skinął głową. Bus był niemiłosiernie wypełniony i Madej stał oparty plecami o drzwi, rozważając w myślach brawurową głębię wyrażenia „wolne miejsce”. By się uwolnić, zaczął myśleć o dziurze na prawym pasie zakopianki, na której pędzący z niegodną jego szacownego wieku prędkością bus nagle podskakuje i łokieć inspektora przypadkowo naciska klamkę. To by rozwiązało wiele problemów. W zasadzie wszystkie.

Łokieć zdołał zapanować nad sobą i wyjechali szczęśliwie z miasta. Kierowca kazał mu wysiąść we Włosani i jeszcze pokazał ręką dalszą drogę na piechotę. Madej podziękował i ruszył poboczem w ciemniejącą wieś. Do furtki domu Zawijasów dotarł po dwudziestu minutach, błądząc trochę po wąskich odnogach głównej drogi. Mijani ludzie w grupkach komentowali krakowskie wydarzenia, niektórzy wybierali się na wiadukt nad zakopianką, by na własne oczy przekonać się, czy pogłoski o pożarach księgarń są prawdziwe. Po ciemku lepiej widać płomienie.

Nacisnął dzwonek przy furtce. Po dłuższej chwili usłyszał niepewne „kto tam”.

–Dobry wieczór, tu inspektor Florian Madej. Chciałbym zamienić parę słów z pani mężem.

–Nie ma go w domu – usłyszał oschłą odpowiedź.

– A kiedy wróci? Muszę z nim porozmawiać, to ważne.

– To pan dzwonił wczoraj? Mówiłam, że jest poważnie chory.

–Wiem, ale mimo to chciałbym się z nim rozmówić w pewnej ważnej…

–Jest w szpitalu.

Inspektor Madej głośno przełknął ślinę. Gdzieś niedaleko rozległ się strzał z długiej broni. Z odgłosu wnioskował, że chodzi o strzelbę myśliwską.

– W jakim szpitalu? Co mu się stało?

–Nie powiem panu. Niech go pan zostawi w spokoju.

–Dobrze – objął dłońmi metalowe pudełko domofonu, jakby się do niego modlił albo spowiadał. – Ale najpierw muszę z nim porozmawiać. Na pewno słyszała pani, co się dzieje w mieście. Sytuacja jest coraz trudniejsza, giną ludzie…

– A co on ma z tym wszystkim wspólnego?

Był zmęczony. Nogi zaczynały odmawiać mu posłuszeństwa i najchętniej by usiadł na skarpie obok furtki Zawijasów i podrzemał, póki nie nabierze sił. Albo póki ktoś go nie zdejmie z myśliwskiej strzelby.

–Myślę, że… mógłby mi pomóc.

–Ale jak?

Chwilę zbierał się do odpowiedzi, ale zakręciło mu się w głowie i stuknął czołem w zimny metalowy słupek. Słuchawka domofonu zachrobotała i ucichła, a po minucie na podjeździe rozległy się kobiece kroki.

–Niech pan wejdzie – powiedziała Magda Zawijasowa i uchyliła furtkę.

W drzwiach skoczył na niego wielki pies i nim pani domu zdołała go powstrzymać, obślinił mu jęzorem pół twarzy. Madej przetarł się rękawem, ale pies poprawił jego pozycję negocjacyjną, ponieważ Magda Zawijasowa zaczęła go przepraszać, a potem zaprowadziła do łazienki, żeby się obmył. Chłodna woda przyniosła mu ulgę. Osuszył twarz ręcznikiem i spojrzał w lustro. Z tamtej strony patrzył na niego zmęczony, blady starzec z przekrwionymi oczyma i miną ponurą niczym fotografia wraku okrętu z dna oceanu. Zamknął oczy. Kiedy je otwarł i spojrzał znowu, przez ułamek sekundy widział nie siebie, lecz mężczyznę w marynarskim mundurze, z siwą brodą i w czapce z daszkiem. Na piersi miał przyszytą mosiężną tabliczkę z nazwiskiem SUNDICK.

–Cholera jasna – zdołał wyszeptać inspektor Madej i osunął się na bok.

Jego tyłek trafił na deskę klozetową. Przysiadł na niej i zakrył twarz rękami. Niemożliwe. Niemożliwe.

–Wszystko w porządku? – usłyszał zza drzwi.

–Tak – odparł po prostu, bo na więcej nie mógł się zdobyć. Wstał z trudem i wyszedł, uprzednio rzuciwszy okiem na lustro. Zobaczył w nim bladego Floriana Madeja. Lepiej.

Gospodyni usadziła go przy stole, poczęstowała gorącą herbatą i ciasteczkami własnego wypieku, po czym zaczęła opowiadać. Powiedziała mu wszystko, co jej zdaniem inspektor powinien wiedzieć, zanim poprosi jej męża o pomoc. Mówiła długo i rzeczowo, dopóki nie zaczęła płakać.

Cdn.

Całe złoto dnia spłynęło po ścianie lasu do wąskiego potoku, który promienistą strugą podążył dalej w głąb ciemności, owijając pnie drzew bezgłośną cynfolią. Pomruk wieczoru niósł się wilgotnym basem. W gęstniejącej melasie nieba zapalały się pierwsze gwiazdy. Ptaki zasnęły w locie, furkot ich wartkich skrzydeł połknęło stygnące powietrze. Wąż tracił czucie w sztywniejącym ciele. Wiewiórka zacisnęła powieki i łapkami nakryła rudy łeb. Zaszeleściła gałąź. Szła groza.

–Nie wchodź do cegielni – usłyszał Wędrowiec szept znikąd. – Jest tyle dróg do tylu miejsc, możesz wybrać każdą inną, wedle twojej woli. Ale nie tę. Nie musisz wchodzić akurat tutaj. Po co? Po co?

Siedział na trawie pod okazałą brzozą i oderwanym od serwety kawałkiem płótna usiłował przewiązać ranę na lewym ramieniu. Materiał był krótki i po owinięciu wokół skaleczonego mięśnia niewiele zostawało na węzeł. Mimo to próbował go zaciągnąć, pomagając sobie zębami.

– Po co? Takie pytanie nie istnieje – wyjaśnił nikomu. – Nasze Pismo święte obszernie i szczegółowo referuje powstanie oraz rozwój najlepszego ze światów i znajdziesz tam wszystkie pytania, oprócz tego jednego. Żaden z proroków nie wyjaśnia, po co jest to wszystko. Jest i tyle. Na pytanie „po co” jakby również nieco za późno.

Kiedy już uznał odpowiedź na poziomie dyskursywnym za wystarczającą, sięgnął w charakterze wsparcia po argument estetyczny i zanucił przyśpiewkę:

–Nie wchodź do cegielni –

zahukała sowa –

bo ci spadną portki,

a może i głowa.

–Nie wchodź do cegielni –

zakwakała kaczka –

bo cię chwyci kaszel,

a może i sr…

Nagły świst przeciął pieśń na pół. Zafurczały trafione bełtem liście. Wędrowiec upadł na prawy bok i zwinnym ruchem przeczołgał się za pień. Torba podróżna i broń zostały tam, z przodu, poza zasięgiem ramion. Przywarł do pnia i nasłuchiwał, skąd padł strzał. „Cóż to, miły świecie, nawet śpiewać już nie wolno?”, zdziwił się, było to jednak zdziwienie zastępcze, by tak rzec – figuratywne, ponieważ domyślał się, kto do niego strzelać może. Doszedł wszelako do wniosku, że jeszcze nie czas na tłumaczenia i lepiej poczekać na rozwój wydarzeń mogących przynieść pomyślne zwroty w akcji, należał bowiem do ludzi, którym kapryśna fortuna nie szczędziła swych wdzięków.

Jakoż wkrótce usłyszał trzask gałązki pod ciężkim butem. Dwadzieścia metrów na lewo. Duże, niezgrabne, sapiące ciało. Jego domysł uzyskał nowe potwierdzenie. Poprzedniego wieczora z nieprzyjemnością odwracał wzrok od resztek jedzenia oklejających tłusty wąs, który teraz stanowił tak stanowczą przeszkodę w bezszelestnym oddychaniu prącego ku niemu przez leśny gąszcz człowieka. Starego i brzydkiego męża, którego największym nieszczęściem była młoda i ładna żona.

Ciężki krok ucichł. Wędrowiec domyślił się, że napastnik przystanął, by poobserwować okolicę i zorientować się w sytuacji. Kto wie, może nawet uniósł powtórnie naładowaną kuszę i mierzył w mrok wypatrując ruchu, który zdradziłby cel. Nieborak. Po pierwszym chybionym strzale miał na udaną powtórkę mniej więcej takie same szanse, jak na dozgonną wierność swej małżonki. Mmm, pyszności! – westchnął na wspomnienie mlecznych piersi, wyłuskanych spod rozwiązanej bluzki karczmarzowej.

Odłóżmy słodycz wspomnień. Nasz Wędrowiec uniósł się na łokciach i czubkach palców, po czym ostrożnie przesunął ciało bliżej swych porzuconych w trawie rzeczy. Powinien poczekać, aż zapadnie całkowita ciemność i jego przeciwnik straci resztki przewagi, chęć zabawy wzięła jednak górę. Przywarł ciałem do mokrej ziemi i zacisnął prawą dłoń na rogowej rękojeści swej eleganckiej, napoleońskiej szpady. Lubił ten chwyt. Napełniał jego umięśnione ciało przyjemną wibracją. W precyzyjnym pchnięciu wirującego ostrza jest jakieś oczyszczenie, ulga, jak zanurzenie dłoni w chłodnym strumieniu. Potarł palcem pozłacany kabłąk. Gotowość. Ulga. Gotowość i ulga. Bardzo wolno wycofał się z powrotem za pień brzozy. Rozerwane lewe ramię przestało dokuczać, ból wyłączyła adrenalina. Był napięty i spokojny. Teraz może czekać. Chodź, nieboraku.

Po kwadransie sapanie powróciło, tym razem bliżej. Ciemność wypełniła przestrzeń między drzewami gęstą mazią i gdzieś z jej głębi dochodziły kroki niezgrabnie skradającego się karczmarza z Nieporaju. Szeleścił trącanymi pędami krzewów, łamał podeszwą patyki, ocierał się o pnie – i szedł. Po śmierć. Nasz Wędrowiec przelotnie pomyślał ze współczuciem o desperacji rogatego małżonka, który z narażeniem życia stanął w obronie resztek honoru małżonki oraz własnego, których przecież już nie było. Zdumiewające, ile energii ludzie tracą

w obronie spraw beznadziejnych i rzeczy nieistniejących. A wystarczyło odrobinę pomyśleć. Skalkulować ryzyko i zrobić bilans, nieco wcześniej, zanim ruszyły nieodwracalne wydarzenia…

Z twarzą przy ziemi i szpadą w dłoni miał idealną pozycję do przeprowadzenia ataku z zaskoczenia. Wysoka trawa pochłaniała ostatnie drobiny światła. Drzewa od strony zbliżającego się karczmarza z kuszą otaczał gąszcz zarośli z jednym tylko wąskim przesmykiem. Zbliżając się karczmarz musiał wyjść wprost na niego. Jak każdy otyły człowiek w ciemności – będzie patrzeć przed siebie. Szczupły mógłby przykucnąć i spróbować przemieszczać się na klęczkach, lub wręcz czołgać. Jednak nie ten sapiący grubas, któremu Wędrowiec aż nazbyt dobrze przyjrzał się zza stołu przydrożnej karczmy, nim wymknął się za gospodynią do stodoły. W izbie było tłoczno i gwarno, karczmarz za ladą miał pełne ręce roboty. Żonę wysłał, by zajęła się wieczornym karmieniem dobytku. Kusza wisiała na ścianie za ladą. Pod ręką. Do obrony przed napastliwą klientelą. Czyżby przed kochankami żony również?

Zaszeleściły trącone liście. Blisko, może pięć metrów. Cztery. Trzy. Ścisnął mocniej rogowy chwyt. Zabić? Ale właściwie po co? Przypomniał sobie oklejony jedzeniem wąs. W Biblii nie ma pytania „po co”.

Zabić.

Pierwsze cięcie na wysokości kolan, od tyłu, przez ścięgna. Musi upaść i już nie wstanie. Nigdy. Na Sąd Ostateczny będzie kuśtykał wsparty na żebraczym kiju…

Szelest rozległ się tuż nad uchem Wędrowca. Naprężył mięśnie i kiedy energia wezbrała w nim jak tamowany wodospad, wypuścił bezgłośny cios. Świst napoleońskiej szpady miał w sobie lekkość wiatru i szybkość jaskółki. Wędrowiec odchylił ciało, by lepiej prowadzić w powietrzu zabójcze ostrze. Zgrzytnęła trafiona kość…

–Czego słuchasz?

–Aaa! Nie strasz mnie! – krzyknęła Zośka zrywając się z łóżka.

Szybkim ruchem zsunęła słuchawki na szyję, odepchnęła rękę matki i roztrzęsiona zaczęła chodzić po pokoju. Na policzkach wykwitły rumieńce, jakby ją przyłapano co najmniej na masturbacji.

–Hej, spokojnie. – Pani Magda Zawijasowa uniosła obie ręce w obronnym geście. – To już nawet pogadać nie można?

–Jakoś mnie uprzedź, a nie tak… Jezu, chyba mi się serce kopyrtnęło do góry nogami.

Dreptała w kółko zaciskając lewą dłoń w pięść, prawą teatralnie masując klatkę piersiową. Nosiło ją jak po złotym strzale.

–Mam najpierw wysłać esemesa z kuchni?

–Wystarczy zapukać. Wiesz, co to jest? Puk – puk!

–Dobrze, tak zrobię. Dziękuję za pouczenie. Masz chwilę?

–Jasne. Co jest, mamcik?

– To usiądź przynajmniej. Nie będę mówiła do karuzeli.

Pojedynek na kose spojrzenia nie trwał długo. Matka wygrała. Zośka usiadła po turecku na środku łóżka, wyprężyła plecy, złączyła kciuki z palcami środkowymi i oparła je na kolanach, jak w pozycji „kwiat lotosu”. Wzięła trzy głębokie oddechy i nawet pomogło.

–Tak jest dobrze?

–Nie musisz się zgrywać, słoneczko. Wystarczy, jeśli dobędziesz ze swego przebogatego wnętrza jedną z bardziej życzliwych masek i założysz na chwilę.

Zośka rozciągnęła usta w szerokim uśmiechu.

–Może tak być?

–Niech ci będzie. Skup się, bo chciałam poważnie porozmawiać o ojcu.

– Co z nim? Znowu po godzinach przeprowadza dogłębne konsultacje z jakąś doktorantką?

–Nie. W każdym razie nic o tym nie wiem – odparła Magda Zawijasowa. – Mam nadzieję, że tamte problemy skutecznie zażegnaliśmy, chyba że… znowu jestem tą, która się dowie ostatnia.

Blady uśmiech miał zbagatelizować nagle wywołaną z przeszłości troskę, ale sukces był chyba tylko połowiczny, ponieważ szybko spytała:

– A ty coś podejrzewasz?

–Nie, tak tylko powiedziałam. Mamcik, spokojnie – Zośka zburzyła kapliczkę kwiatu lotosu i wyciągnęła obie ręce, żeby potrząsnąć mamą za łokieć. – Przecież nic się nie dzieje.

– No właśnie – wpadła jej w słowo Zawijasowa. – Nie zauważyłaś u niego czego podejrzanego ostatnio? Jakichś dziwnych zachowań? Może powiedział coś takiego, co ci dało do myślenia?

Znów skrzyżowały spojrzenia, by zaraz spuścić wzrok. Tym razem remis. Córka zmarszczyła czoło na znak, że bardzo myśli, matka zmrużyła oczy szukając fałszu w jej reakcjach. Nigdy nie miała rozeznania, jak dalece tamtych dwoje stanowi frakcję przeciwko niej. Komitywa ojców i córek to kawał historii ludzkości.

–Chyba nie – stwierdziła w końcu Zośka wzruszając ramionami. – Gada za dużo, ale to normalka. Jakby zamilkł, to byłoby trochę dziwne. Do pracy jeździ, na terapię chodzi, wszystko jak trzeba. Powiedzże wreszcie, co cię gryzie. Jak nie kochanka, to co? Narobił długów? Zaczął ćpać? Chciał cię uderzyć?

Profesorowa Zawijasowa cierpliwie potrząsała głową, a przy ostatnim pytaniu zagryzła wargi. Potem przeszła do rzeczy.

–Pamiętasz tę historię z pisaniem powieści przez tatę? Tak, pięć lat temu, wtedy kiedy jeszcze, no wiesz…

–Wiem. Pił.

– No właśnie. Twierdził, że alkohol mu pomaga na wyobraźnię, a powieść będzie genialna i musi ją skończyć, inaczej zwariuje. Ile to trwało, rok? Może półtora. Pamiętasz te pokrzykiwania na nas? „Albo oszaleję, albo kogoś zabiję!”, piszczał. To miały być takie żarty, ale mnie wcale nie bawiły. Ciebie chyba też nie, prawda?

Córka pokręciła głową i wpatrywała się w matkę czekając ciągu dalszego. Robiło się coraz ciekawiej i na chwilę oderwała się od tamtej leśnej fabuły.

–Wtedy, owszem, raz chciał mnie uderzyć. Ale ja nie o tym. Trzy dni temu, jak pamiętasz, miał wypadek. Jakaś kobieta dobiła do niego, a potem na dodatek ciężarówka urwała mu drzwi. Auto stoi w warsztacie, a ojciec jeździ tramwajami i uberem. Nawet za bardzo nie narzeka, bałam się, że będzie gorzej.

– To czego się boisz?

–Tak – przyznała Magda Zawijasowa napotkawszy przenikliwy wzrok córki. – Boję się. Nie wiem, jak ty to zapamiętałaś, ale mnie wtedy dręczyło jego takie jakby… wyizolowanie. Separował się, zamykał w pokoju i nie wychodził całymi godzinami, nawet do toalety. Jak facet pisze i pije przez pół dnia, to powinien przynajmniej raz wyjść za potrzebą, nie wydaje ci się? Albo chociaż po popitkę do kuchni. Potem na szczęście się skończyło. I picie, i pisanie. Zaczął chodzić na terapię i Bogu dzięki trzyma się do dzisiaj. Jakbyś kiedyś chciała wiedzieć, co to jest prawdziwa ulga, daj znać. Opowiem ci. Nie ma dnia żebym nie myślała o tym, jak siedzę i czekam w napiętej gotowości na powrót demonów. Codziennie. Ulga i gotowość. Gotowość i ulga.

–Co??? – krzyknęła Zośka i zakryła dłonią usta. – Co powiedziałaś?

Przeszył ją dreszcz. Nagle poczuła na twarzy powiew chłodnego, leśnego powietrza, poczuła zapach wilgotnej trawy. Za chwilę usłyszy szelest trącanych liści. I sapanie.

– No nic, chodziło mi o to, że ojciec wtedy był taki niepewny… Ale nie w tym rzecz. Zośka, powiedziałam coś nie tak? – Przyjrzała się uważnie córce. – Czyżbyś jednak chciała mi coś o nim powiedzieć?

Ta potrzebowała paru sekund, by ukryć zdumienie i powrócić do równowagi.

–Mamo, nie róbmy scen. Tata jest w porządku, odwalmy się od niego. Wykrztuś wreszcie, co masz do powiedzenia, bo mi już bateria uwagi siada.

– No więc, zaraz jak wrócił do domu po tym wypadku, zamiast się przejąć rozwalonym samochodem, wiesz jak go dopieszcza, zaczął opowiadać o audiobooku, którego słuchał po drodze. Że tam było coś dziwnego, coś… znajomego. No dobra, powiem. Twierdził, że na tym audiobooku są nagrane jego notatki. Rozumiesz, kawałki tej cholernej powieści, co ją pisał na bani pięć lat temu. Upierał się, że to na pewno było to, słowo w słowo! Mało powiedzieć, że byłam sceptyczna. Wierzyłam mu mniej więcej tyle, co pięć lat temu, kiedy nawalony jak stodoła zapewniał, że „wszystko jest pod kontrolą”. Brzmiał jednak na tyle przekonująco, że uległam perswazji i zgodziłam się wysłuchać tego kawałka z jego notatkami. Oczywiście niczego tam takiego nie było. Zamiast odetchnąć z ulgą, obraził się na mnie i poszedł na górę.

– A co miał zrobić? – spytała obojętnie Zośka.

Matka zaskoczona patrzyła chwilę na córkę. To był jeden z tych momentów, kiedy czuła się zdradzona i samotna, mając przeciwko sobie ojcowsko-córczany duet.

–Najbardziej tobym chciała, żeby zapomniał wreszcie o tym pieprzonym Starym młynie! – krzyknęła. – Mam dosyć jego pisaniny! Trawnik mógłby raz porządnie skosić!

– To mu o tym powiedz.

–Mówiłam sto razy! Ale nie o to chodzi, tylko że on jest taki…

–Mamcik – przerwała jej Zośka. – Trzeci albo czwarty raz mówisz, że nie o to chodzi. Może zdecyduj się, co chcesz powiedzieć i po prostu zrób to. Inaczej sobie nie pogadamy.

– Po prostu, po prostu. Łatwo ci mówić. Boję się, żeby tamto licho nie wróciło. Jak sobie pomyślę, że znowu zacznie pisać, to aż mnie mdli. Ech… Dobra, sorry, poniosło mnie, przepraszam. Chciałam tylko sprawdzić, czy nie zauważyłaś czegoś podej… czegoś nietypowego w jego zachowaniu. Rozumiem, że nie. W porządku. To chyba w zasadzie tyle. Już nie przeszkadzam.

Wstała i wytarła ręce o biodra, jakby to one najwięcej się w tej przemowie napracowały i miały prawo być spocone. Nie rozumiała, dlaczego tyle nerwów kosztowało ją opowiedzenie głupiej historyjki o omamach słuchowych męża. W końcu Olek od pięciu lat był całkiem w porządku. Uczynny i grzeczny (no dobra, trochę neurotyczny), uległy jak ilustracja z podręcznika o prawidłowym ustawieniu domowego mężczyzny. W każdym razie tak wypadał w porównaniu z poprzednim Olkiem, o którym chciałaby jak najszybciej zapomnieć, a którego nalana i woniejąca przetrawioną wódką twarz czasami jeszcze nawiedzała ją w snach.

–Wybacz, już sobie idę.

–Pa, mamcik, kocham cię – odparła szybko Zośka i sięgnęła po komórkę, uśmiechając się wyczekująco do matki. Bardzo chciała znowu zostać sama, co Magda Zawijas doskonale widziała swoim czujnym okiem. Dodatkowo jeszcze wyczulonym ostatnio po tej historii z audiobookiem. Co za bzdura. Czas się stąd zabierać, żeby nie wdepnąć w nią zbyt głęboko.

Właśnie się odwracała, żeby sobie pójść, gdy zabrzęczał telefon w kieszeni jej spodni. Olek. Całkiem, jakby wyczuł…

–Cześć, kochanie, kiedy wrócisz…

Nie zdążyła dokończyć, kiedy usłyszała jego drżący głos. Ten sam, którego tak pragnęła nigdy więcej nie słyszeć. Wibrował nadczułym timbrem, jak tuż przed napiciem. Cholera, kiedy to się skończy!

–Olek, co się dzieje. Miałeś wypadek?

Zaczął tłumaczyć, że wróci później, ale słuchała piąte przez dziesiąte. Włączyła głośnik i stanęła przed Zośką ze znaczącą miną. Sama widzisz, jak on brzmi.

Zośka nie zwracała na nią uwagi. Wpatrzona w gadający ekranik bladła i wierciła się coraz niespokojniej. Papcio coś mętnie tłumaczył o konieczności pozostania na komendzie (policja?), a na koniec zakazał włączania audiobooka, kategorycznie i jak na swoje nerwowe usposobienie – dosyć przekonująco. Zakaz dotknął ją do żywego, a zdziwione oczy rozszerzyły się do dwóch wybałuszonych węgielków.

–Hyyy – jęknęła. – Dlaczego to ma być takie ważne?

Dopiero kiedy telefon zamilkł, mama zdecydowała się odpowiedzieć.

–Nie wiem, Zotka, ale na wszelki wypadek nie włączaj tego idiotycznego audiobooka. Lepiej teraz nie wyprowadzać z równowagi. Miejmy nadzieję, że wszystko się dobrze skończy. Niech on już wróci do domu.

Po czym wydała z siebie westchnienie bogini Wiecznej Troski, ucałowała córkę i wyszła z pokoju. Zośka miała nadzieję, że nie zauważyła ruchu jej biodra, którym usiłowała zasłonić leżący na łóżku smartfon. Było to bez sensu, ale co z tego? Powieść znajdowała się gdzieś tam w środku, drobny cyfrowy zapis, który według taty miałby być złodziejem jego notatek do powieści Stary młyn. W obliczu ostatnich wydarzeń otoczenie go mgiełką panieńskiego sekretu wydawało się rozwiązaniem optymalnym. Nie ma lepszego sposobu na podkręcenie ciekawości, niż zakaz. Cień niepokoju, zalegający w niej jak źle strawiony łosoś, odepchnęła w najciemniejszy zakątek swej dziewczęcej duszy. Posłusznie usunął się pod naporem ekscytacji. O tak to było dobre – „najciemniejszy zakątek mej dziewczęcej duszy”.

Cegielnia, stary młyn – normalnie jak jakieś archaiczne squoty! Gdy tylko ojciec wróci, musi go zapytać o szczegóły tej jego nienapisanej powieści. Możliwe, że była całkiem dobra, a biedna mamcik nic nie zrozumiała.

Ciekawe, czy też był tam jakiś Wędrowiec.

Namacała słuchawki ukryte pod zmiętą narzutą i naciągnęła na uszy. Przed powrotem papcia dosłucha przynajmniej tej sceny w lesie. Brrr! Ależ tam się dzieje!

Cdn.

6.

Gdyby nie sympatyczny pan w szarym płaszczu, który przyszedł ze swoją sprawą nie na pierwszy lepszy komisariat, ale wprost do budynku Komendy Wojewódzkiej na ulicy Mogilskiej, dzisiaj inspektor Florian Madej spokojnie konsumowałby zapasy sławy i emerytury, gromadzone przez lata pracy dla dobra i porządku publicznego w królewskim mieście Krakowie. Gdyby przyszedł do komendy na Mogilską w normalny dzień roboczy, a nie w sobotę popołudniu, kiedy prawie nikt nie urzęduje, może udałoby się ocalić spokój długo wyczekiwanej emerytury inspektora. Ba, sympatyczny pan w szarym płaszczu mógł sobie przychodzić w każde inne sobotnie popołudnie, proszę bardzo! Dlaczego pojawił się w dyżurce przy szlabanie właśnie w tę sobotę w chwili, gdy on, już nieomal emerytowany inspektor Florian Madej, wysiadł z samochodu celem pożegnania się z długonogą sierżant Nowicką, której ciasno zapięty mundur przyciągał go katastrofalnym wręcz magnetyzmem? Komu i do czego potrzebny był ten obciążony ponurymi skutkami zbieg okoliczności?

Wciąż-jeszcze-nie-emerytowany inspektor Madej podejrzewał jednak, że nie był to wyłącznie zbieg okoliczności. Słowa tamtego wkręcały się w uszy jak refren, a tajemniczy uśmiech towarzyszący zerkaniu na jego rozpaczliwie dziarskie wysiadanie z passata podkręcało atmosferę tajemniczości.

–Nie można wykluczyć, że chodzi o ważny dowód w sprawie – podsłuchał Madej, jak pan w szarym płaszczu tłumaczy cierpliwie strzelistonogiej policjantce. – Czy mógłbym porozmawiać z kimś od spraw wypadków?

–Nie ma u nas takiego wydziału – odparła zniechęcająco sierżant Nowicka. – Niech pan się zgłosi na swój macierzysty komisariat.

– A który to jest?

– To zależy, gdzie pan mieszka.

–Powiedzmy, w centrum.

–Ale w centrum gdzie?

–Noo – mężczyzna się zawahał – w centrum miasta. To się chyba nazywa śródmieście.

–Nie może pan po prostu podać adresu? – zdziwiła się Nowicka. – Do każdego zgłoszenia potrzebne są dane osoby zgłaszającej. Musi pan podać jakiś adres.

–Nie chcę żadnego zgłoszenia. Byłem świadkiem wypadku i chciałbym dołączyć dowód. Nie mam nic nowego do zgłaszania, wolałbym nie uruchamiać niepotrzebnie całej proceduralnej machiny. Czy nie mogłaby pani wezwać kogoś, kto się zajmuje takimi sprawami?

Mówił spokojnie, ale z jakąś ukrytą stanowczością, a poły jego płaszcza powiewały w podmuchach popołudniowego wiatru. Dopiero kiedy wysiadł, inspektor Madej uświadomił sobie, że wcale nie wieje i nawet liście na pobliskich topolach zwisają bezwładnie.

–Dzisiaj nikogo już nie ma. Jest sobota wieczór. Niech pan zostawi, przekażę koledze, jak przyjdzie. O, panie inspektorze, proszę mi pomóc! Może pan wyjaśni obywatelowi, jak się załatwia takie rzeczy!

Madej wygramolił się z samochodu i usiłował raźno podejść do dyżurki. Spirytusowym ogniem paliło go podejrzenie, że Nowicka słyszy, jak mu skrzypią kolana.

– O co chodzi, pani Violu?

–Człowiek chce zostawić dowód w jakiejś sprawie.

–Dzień dobry, inspektor Madej. Jaki dowód?

Przybrał poważny, urzędowy ton i wyprostował się, nieco zadzierając brodę. To miała być postawa dominująca. Zakładał, że działa na kobiety z kategorii niebotycznonogich policjantek. Był rozwodnikiem, mógł sobie pozwolić.

Mężczyzna wyciągnął rękę i przedstawił się imieniem i nazwiskiem, którego Madej w ogóle nie zrozumiał. Nigdy nie umiał zapamiętać nazwiska nowopoznawanej osoby. Ten brzmiał mniej więcej jak „Amadeusz Bez”. Równie dobrze mógł to być jednak „Amorfeusz Bas”. Albo „Asmodeusz Bies”. Każdy z wariantów uchylał drzwi ku innym możliwościom.

Pan Amadeusz wyjął z kieszeni brązowe słuchawki.

–Znalazłem je na miejscu wypadku. Dziewczyna wpadła pod tramwaj. Zabrało ją pogotowie, a one leżały na chodniku, więc wziąłem – tłumaczył głosem tak spokojnym, jakby całe życie ćwiczył tylko po to, by brzmieć przekonująco.

–Mówi pan o tym wypadku pod Galerią Krakowską?

Skinął głową, nadal wyciągając rękę ze słuchawkami. Komisarz odruchowo odebrał je od niego i obejrzał. Zwykłe słuchawki, ale bez kabla, nie było też żadnego śladu uszkodzenia. Pewnie bezprzewodowe, teraz takie robią. Wszystko zrobią, co byś nie wymyślił.

Wskazał ruchem głowy na ławkę obok „kibla z policją”, jak między sobą nazywali budkę wartowniczą przy szlabanie, i obaj usiedli. Strzeliste nogi powiodły sierżant Nowicką do środka, gdzie pewnie zajęła się przeglądaniem internetu w poszukiwaniu promocji na wizytę w Centrum Paznokcia. Miała ich do obrobienia dwadzieścia, jeden okazalszy od drugiego.

–Dlaczego pan uważa, że to może być ważny dowód w sprawie? – spytał.

Mężczyzna widocznie się odprężył. Owinął się szarym płaszczem jak książę na tronie i patrzył przed siebie z uśmiechem. Nie odpowiedział od razu, jakby szukał słów dla wyjątkowo skomplikowanej treści. Od ulicy Mogilskiej dochodził szum samochodów, wspomagany czasem turkotaniem tramwaju.

– Ta dziewczyna jechała schodami obok mnie z tymi właśnie słuchawkami na uszach – zaczął powoli, mrużąc oczy przed wrześniowym słońcem. Nowicka przesadziła z tym wieczorem.

–Jak to „jechała schodami”?

– Z galerii na ulicę Pawią się wyjeżdża schodami – mówił Amadeusz Bez (czy Asmodeusz Bies) z tym swoim terapeutycznym spokojem. – Mówiła do siebie. Początkowo sądziłem, że z kimś rozmawia przez bluetooth, czy jak tam zwą ten kapsel na uchu. W pewnym momencie wyjęła telefon, żeby coś sprawdzić. Wie pan, oni ciągle na tych komórkach coś sprawdzają. Zerknąłem na wyświetlacz smartfona. Tak to się chyba nazywa, prawda? Smartfon? No więc spojrzałem i zobaczyłem zielony trójkącik, taka strzałka do przodu, na pewno widział pan kiedyś, i zrozumiałem, że ona czegoś słucha.

W inspektorze Madeju narastała irytacja. Mężczyzna w szarym płaszczu co rusz trącał go zwrotami w rodzaju „wie pan”, „widział pan”, traktując jak półgłówka. Na tym punkcie policjanci bywają szczególnie wrażliwi. Oczywiście, że zauważył, jak młodzi ciągle gapią się w komórki. Oczywiście, że smartfon nazywa się „smartfon” i że wyświetlacz na nim jest po prostu wyświetlaczem. A zielona pozioma strzałka oznacza włączony odtwarzacz. Nawet inspektor krakowskiej policji w średnim wieku jest w stanie coś takiego wiedzieć.

Nie tylko o to chodziło. Ten człowiek mówił, wręcz zaczepiał jego uwagę, a równocześnie był nieobecny. Patrzył na wprost, w gładką ścianę parterowego budynku przed nimi. Madejowi nawet przemknęło przez myśl, że pod przymrużonymi od słońca powiekami widzi zupełnie nie to, co się rozciąga w jego polu widzenia, czyli kremowy tynk siedziby Małopolskiej Platformy Elektronicznej Komunikacji Policji oraz pustawy parking wśród drzew. Może wczuwał się w tamtą dramatyczną sytuację tuż przed śmiercią dziewczyny, ale w takim razie byłoby bardzo dziwne wczuwanie. Na zimno. Przypominało trans lub ćwiczenie jogi.

Mężczyzna tymczasem ciągnął swoje dywagacje o dziewczynie i słuchawkach.

– Z nikim nie rozmawiała, tylko komentowała to, co słyszy, wie pan, z tych słuchawek. Od razu zaznaczam, że jej komentarze nie cechowały się nadmierną kulturą osobistą. Nawet się zdziwiłem, że nikt z ludzi wokół nie zareagował na brzydko przeklinającą dziewczynę.

– To znaczy jak?

–Wykrzykiwała słowo „penis”.

– To nie jest żadne przekleństwo.

Usta pana Beza (Bza?) rozciągnęły się w uśmiechu. Wyglądał teraz jak meloman zanurzony po uszy w arii z „Tannhäusera”. Najwyraźniej polemika sprawiała mu przyjemność. Madeja przepełniał niejasny niepokój w odniesieniu do tego człowieka, jednakże nie potrafił swoich odczuć sprecyzować.

–Uważa pan, że jak czternastoletnia uczennica w publicznym miejscu wykrzykuje raz po raz słowo „penis”, to wszystko jest w porządku? Naprawdę pan tak sądzi?

Palant. Zaakcentował tę uczennicę, by podkreślić moralną wagę problemu. Madej wcale nie uważał, że to w porządku, ale facet nie musiał mu tego tak dobitnie unaoczniać. Był inspektorem (ciągle jeszcze), ale nie półgłówkiem.

Fakt, że drugi raz podczas tej rozmowy musiał zapewniać siebie, że nie jest półgłówkiem, nieco go rozsierdził.

–Nie bardzo rozumiem, do czego pan zmierza. Chciałbym uprzejmie zauważyć, że jest sobota popołudniu, a ja właśnie jadę do domu. Mógłby pan skierować już łódź do brzegu?

– Tak, naturalnie, koniecznie – pośpieszył tamten z wyjaśnieniem. – Już mówię, o co chodzi. Jak wspomniałem, rzuciłem okiem na wyświetlacz i nad zieloną strzałką dostrzegłem tytuł:CEGIELNIA. Otóż ona słuchała powieści czytanej przez lektora, czyli oni to nazywają audiobookiem…

(jasna cholera, nie jestem półgłówkiem)

–Ale, oczywiście, pan wie takie rzeczy, przecież inspektor policji w Krakowie nie może być półgłówkiem…

(szlag mnie zaraz trafi!)

–… więc kiedy ona wykrzykiwała te swoje penisy, a ja zobaczyłem ten tytuł, to, rozumie pan, pomyślałem sobie, że jedno do drugiego nie pasuje. No chyba że chodziło o jakąś tanią erotykę w rodzaju Harlequina, takie soft porno, bo ta dziewczyna zupełnie nie wiedziała, co się dokoła niej dzieje. Szła przed siebie jak nakręcana lalka, albo android, wie pan…

–Wiem, co to jest android – przerwał mu inspektor unosząc dłoń. Zaraz potem znowu się zirytował. Facet z nim się bawił, a on dał się wkręcić.

–Właśnie dlatego tu jestem. Bo widzi pan, ja ją uratowałem od śmierci.

–Jak to?

– No właśnie. Za pierwszym razem ją uratowałem, bo wchodziła prosto pod tramwaj, że się tak wyrażę, z tym penisem na ustach…

Za ich plecami trzasnęły metalowe drzwi od dyżurki. Madej obejrzał się i napotkał surowy wzrok sierżant Nowickiej. Z jego perspektywy nogi sięgały daszku nad wejściem. Ciekawe, ile zdążyła podsłuchać.

– To się dało inaczej powiedzieć – mruknął. Pan w szarym płaszczu go zignorował, zatopiony we własne opowiadanie.

–…i zdołałem ją zatrzymać. Powiedziała „przepraszam” i poszła dalej. Prosto pod drugi tramwaj, z naprzeciwka. Nie mogłem nic zrobić. Zresztą nie wiem, może mogłem. Ale sam byłem pod wrażeniem tej nietuzinkowej osóbki i jeszcze nie zdążyłem ochłonąć po tamtym incydencie, kiedy ona znowu… Tak mi przykro. Czy umarła od razu?

Zdawał się być bliski płaczu. Madej spojrzał na jego oczy i stwierdził, że nadal były przymrużone i niespecjalnie obecne, a usta zdobił ni to uśmiech, ni to grymas. Jakby błazen odgrywał żałobę. „Nietuzinkowa osóbka”, „ochłonąć po incydencie” – co to za wyrażenia? Normalnie jak z brukowego powieścidła!

–Nie wiem, czy umarła od razu. Nie wiem również, do czego pan zmierza. Chyba sobie pójdę. Proszę zostawić dowód u sierżant Nowickiej.

By potwierdzić powagę groźby, podniósł się z ławki i wyjął kluczyki z kieszeni kurtki. W głębi duszy jednak wcale nie miał wielkiej ochoty odejść. Coś w tej historii było intrygującego. Coś… głupiego. Raz ją uratował, drugi raz nie zdążył? Zginęła z „penisem na ustach”?

–Niech pan siada – powiedział twardo pan w szarym płaszczu. Już nie był tak sympatyczny, jak na początku. – Zaraz kończę.

Madej posłusznie usiadł.

–Kiedy ją zabrali, podniosłem słuchawki z chodnika. Coś w nich nadal chrobotało, więc przyłożyłem do ucha. Usłyszałem spokojny głos lektora uważnie czytającego powieść morską, jakiegoś Conrada czy Melville’a, nie znam się na tym. W eleganckich, pełnych i malowniczo złożonych zdaniach nie było niczego z rzeczy, o które można by podejrzewać tekst na podstawie reakcji tej biednej dziewczyny. Kapitan stał na mostku i z niepokojem obserwował pierwsze oznaki nadchodzącej burzy, nie będąc pewnym należytego przygotowania jego statku i załogi do tak niebezpiecznego starcia. Miał przeczucie katastrofy, ale, powiedziałbym, bardzo przyzwoite. Zero penisów, zero taniej pornografii, zero jakichkolwiek nieskromnych rzeczy. No i zero cegielni.

Skończył, by wreszcie obrócić swoje zmrużone oczy na słuchacza. Przez inspektora Madeja przebiegł dreszcz. Jeszcze przed kwadransem miał do czynienia z miłym rencistą na sobotnim spacerze, a teraz siedział obok niego niepokojący typ o powierzchowności sprytnego magika, prestidigitatora, który z przymrużonymi oczyma obmyśla coraz to nowe zagadki i sztuczki. Używał dziwnych zwrotów i mówił jakby kilkoma językami naraz. Już się nie uśmiechał, tylko patrzył. Inspektor wytrzymał jego spojrzenie kilka sekund i odpuścił. O stopień dyżurki stuknął obcas.

–Zrobić panom jakiejś kawy? – spytała nieco za głośno Nowicka. Słówko „jakiejś” zdradzało, że wcale nie ma zamiaru robić żadnej kawy. Chciała rozładować napięcie.

–Nie trzeba – odparł Madej otrzepując spodnie na tyłku, chociaż ławka była czysta. – Pan już sobie idzie. Pani Violu, proszę przyjąć dowód w sprawie i wypisać kwit.

Odwrócił się do pana w szarym płaszczu.

–Dziękuję za pomoc, pańska relacja była bardzo ciekawa, a teraz pozwoli pan, że pójdę. Czekają na mnie sprawy domowe.

Wyciągnął dłoń na pożegnanie, ale mężczyzna go zignorował. Nadal siedział na ławce, z rękami w kieszeniach płaszcza i wzrokiem zawieszonym na kremowej ścianie naprzeciwko.

–Wie pan, jak się nazywał ten kapitan z powieści? Peter North Sundick. Dziwne, prawda? Coś to panu mówi?

Nic mu nie mówiło. Natomiast coś mu mówiło w duszy, że ten człowiek przyszedł tu specjalnie z jego powodu. Dokładniej rzecz biorąc, by się zabawić jego kosztem. On czytał kiedyś Conrada, ale to było dawno i nawet tytułu nie zapamiętał. Coś o jakimś szaleńcu na jednej z wysp Oceanii. Natomiast ten tu przyszedł i…

–Jako śledczy powinien pan mieć rozwinięty zmysł kombinatoryki. Zapraszam do wspólnej zabawy.

Wstał, minął jego nadal wyciągniętą rękę i nie pożegnawszy się odszedł stanowczym krokiem ku ulicy Mogilskiej. Madej i Nowicka odprowadzili go wzrokiem, a potem spojrzeli po sobie.

–Wariat jakiś – skwitowała pani sierżant z typową dla siebie delikatnością.

Zasadniczo miała rację. Umysł inspektora zaprzątała jednak inna sprawa. Wreszcie zrozumiał, co go w tym człowieku niepokoiło. Starszy pan, w płaszczu, ale bez kapelusza. Włosy jasne, ale nie siwe, tylko blond, jak u młodzieńca. I rzęsy. Facet nie miał rzęs, ani brwi. Florian Madej nie był już taki pewien, że wie, co to jest android.

Kiedy specjalista od dziwnych audiobooków zniknął za zakrętem ulicy, inspektor wręczył sierżant Violi Nowickiej brązowe słuchawki, które jakimś cudem znowu znalazły się w jego rękach, i poczłapał do samochodu. Uruchomił silnik, podkręcił głośność i zanurzony w uwerturze do „Latającego Holendra” skręcił w prawo na Nową Hutę. Po drodze do domu zrobi zakupy w M1.

Trąby, dużo trąb. Spieniona woda bije w skalisty brzeg. Okręt wpływa ostrożnie i rzuca kotwicę na środku zatoki, z dala od niebezpiecznych skał. Ale prawdziwe niebezpieczeństwo idzie nie od lądu, a od coraz bardziej wzburzonego oceanu. Na mostku kapitańskim sir Sundick w chmurnym namyśle pociera gęstą brodę. Jak się ratować? Sundick, Sundick… co to ma być? Sun to po angielsku słońce, a dick to ptaszek. Ptaszek, ha, fiutek, mały penis. Czy o to chodziło w tej zagadce?

Z całej siły wcisnął hamulec. Tuż przed jego nosem świecił bagażnik złotej toyoty, która zatrzymała się na żółtym świetle. Uniósł dłoń w przepraszającym geście, człowiek za kierownicą tamtego samochodu zrobił to samo. Uff. Co za bzdura. Omal się nie wpakował przez tego głupiego fiutka. Penis, penis!

Kiedy tak wykrzykiwał przed siebie to pobrzmiewające raczej medycyną niż pornografią słówko, stwierdził, że nawet nadaje się na przekleństwo. Ale słabe. Jak on miał na imię? Peter Nor Sundick? Jakoś tak to brzmiało. Inspektor od kombinatoryki. W skrócie inspek. Prawie jak penisek…

Kurwa, znowu żółte!

Tym razem hamował jako pierwszy. Przednimi kołami stanął pół metra za linią, tuż przed przejściem dla pieszych. Młody człowiek z kapturem na głowie pokazał mu wyciągnięty środkowy palec. Penis. Peter North Sundick, inicjały P-N-S. To samo.

Phi, o to chodzi w tej zagadce?

Za jego plecami rozległo się trąbienie. Wrzucił bieg i ruszył powoli prawym pasem, pozwalając się wyprzedzać i machać sobie przez szybę środkowymi palcami. Za to jego myśl przyspieszyła. Dziewczyna słuchała powieści Cegielnia, o statku na pełnym morzu przed zbliżającą się burzą, i wykrzykiwała słowo oznaczające męski narząd, które z dziejącą się właśnie akcją nie miało nic wspólnego. Poza inicjałami jednej z postaci. Nawet jeśli miała takie samo skojarzenie jak on, to nikt przy zdrowych zmysłach nie wykrzykuje tego na głos przy ludziach, jakby co najmniej natrafił na żyłę złota. W dodatku dziewczyna była tym (czym właściwie?) tak zaaferowana, że dwukrotnie weszła pod jadący tramwaj, za drugim razem skutecznie. Z powodu głupiego skojarzenia inicjałów?

Nic tu do niczego nie pasowało.

Wysiadł zamyślony na parkingu pod centrum handlowym i sam o mało nie wszedł pod samochód, chociaż szedł prawidłowo przejściem dla pieszych. Uskoczył. Kobieta za kierownicą coś mówiła, nie chciał zgadywać, co. Wszedł do ogromnego holu i wtedy przypomniał sobie, że niedaleko po prawej jest księgarnia. Skręcił.

–Przepraszam, czy dostanę audiobook powieści Cegielnia? – spytał młodą sprzedawczynię w okularach. Sądząc z wyglądu, absolwentka polonistyki albo wiedzy o kulturze.

–Mieliśmy, ale się skończyły – odparła przyglądając mu się z zaciekawieniem.

– A będą jeszcze?

–Szczerze mówiąc, nie wiem. To była jednorazowa dostawa.

Podziękował i już miał wyjść, ale jeszcze coś mu przyszło do głowy.

– A czy jest może wersja papierowa?

Przez dwie sekundy wpatrywała się w niego swymi megawielkimi okularami, zanim odparła:

– A wie pan, to ciekawe. W wersji papierowej nigdy jej nie mieliśmy. Ani mobi. Tylko audio.

Nie był pewien, co to jest mobi, ale nie chciał się kompromitować dopytywaniem o najwyraźniej oczywiste dla niej rzeczy. Przecież nie był półgłówkiem.

–Jest pani pewna?

Cmoknęła głośno.

–Proszę pana. Kończyłam polonistykę i w kwestii książek z grubsza wiem, co mówię.

Ano proszę. Podziękował, skłonił się i wyszedł. Machinalnie skierował kroki w stronę supermarketu, przy wejściu odpiął wózek i wjechał między regały, zupełnie nie myśląc o tym, co z nich zdejmuje. Kombinatoryka. Coś gdzieś mu jeszcze świtało. Stając przed półką z nabiałem i ważąc w dłoni wielkie jak cegły kostki białego sera, wreszcie zdecydował. Wyjął telefon.

–Bartek, słuchaj, pamiętasz sprawę tego gościa, co się rzucił ze szkieletora?

Jego podwładny, aspirant Bartosz Macerak, bardzo starał się ukryć swoje westchnienie, co mu się nie do końca udało. Zza jego pleców dochodził gwar ogrodowej imprezy. Znowu grill w rodzinnym gronie, z dzieciaczkami na huśtawkach, piwem na pompkę i łomotem disco z głośnika na balkonie. Był gliniarzem, sąsiedzi mogli mu skoczyć.

–Chodzi panu o tego z kwietnia?

–Uhm. Czy ja dobrze pamiętam, że on zleciał w dół ze słuchawkami w uszach?

–No, to znaczy raczej wystartował – poprawił Macerak. – Bo na dole to on już je miał nie w uszach, tylko w mózgu. Ale, panie inspektorze, ja teraz…

–Wiem, wiem, pozdrów żonę i szwagra. Pamiętasz może ten protokół? Czego on słuchał?

Aspirant odsunął telefon od twarzy i krzyknął do kogoś, żeby przypilnował mięsa na ogniu.

–Mam go w lapku, to znaczy w komputerze. Sprawdzę i oddzwonię.

Rozłączył się, a inspektor Madej popchnął wózek w kierunku regału z piwami melancholijnie rozmyślając nad tym, że jego młodszy kolega ma go za półgłówka, który nie wie, co to jest lapek. Przeglądał zgrabne flaszki z niszowych browarów o dziwacznych nazwach, jak Baba Jaga czy Brodacz, produkujących piwa Czarna Wdowa i Masochista. Było nawet piwo Sailor Girl i pomyślał, że tamta dziewczyna, Oliwia Derko, mogłaby je mieć za swoje ulubione. Gdyby kiedyś dorosła…

O mało nie upuścił butelki Dybuka z browaru Golem, gdy jego lewą piersią targnęła wibracja. Trzy razy musiał przejechać palcem po czarnym ekraniku, nim się połączył. Kiedyś to był zwykły przycisk. Do diabła z tym światem, coraz mniej poręczny.

–Szefie, mam. To się nazywało Cegielnia.

–Dzięki, Bartek. I przepraszam za kłopot.

Nie czekając na odpowiedź rozłączył się i drżącą ręką schował komórkę do kieszeni, tym razem spodni. Bał się o serce.

Cegielnia. Niech to szlag. Jednak zagadka.

Zagadka jak sto penisów.

Cdn.